در چند سال گذشته، شاهد افزایش چشمگیر آمار مربوط به مهاجرت برنامه نویسان به آلمان بودهایم. شاید بزرگترین دلیل این اتفاق، صرفنظر از اهمیت بیشتر علم کامپیوتر و برنامهنویسی در دنیای امروز، کمبود نیروی کار خارجی در کشور آلمان باشد. از طرفی، تعداد زیادی از جوانان ایرانی که قصد یادگیری برنامهنویسی را دارند یا سالهاست در این حوزه مشغول فعالیت هستند، آلمان را یک کشور مناسب برای مهاجرت کاری میدانند. بنابراین، با توجه به اهمیت این موضوع، قصد داریم در این مقاله به طور همهجانبه در رابطه با مهاجرت کاری برنامهنویسان به آلمان به بحث و گفتوگو بپردازیم و در ابتدا به پرسشهای زیر پاسخ خواهیم داد:
- چگونه به عنوان برنامه نویس به آلمان مهاجرت کنیم؟
- شرایط مهاجرت کاری برنامهنویسان به آلمان چیست؟
- حقوق و مزایای برنامه نویسان در آلمان چه چیزهایی هستند؟
- لیست مشاغل پرتقاضا در آلمان برای برنامه نویسی را از کجا می توان تهیه کرد؟
- آیا مهاجرت به آلمان بدون مدرک زبان یا مدرک دانشگاهی برای برنامهنویسان ممکن است؟
سپس، به ارائه راهنمای گام به گام برای مهاجرت برنامه نویسان به آلمان از طریق کار خواهیم پرداخت که شامل مراحل دریافت جاب آفر تا فرآیند ویزا و سپس تبدیل آن به اقامت دائم در این کشور خواهد بود.
آمار مهاجرت برنامه نویسان به آلمان
آلمان، قطب صنعت و تکنولوژی اروپاست و در چند سال گذشته به شدت با مشکل پیری جمعیت روبرو بوده است. شاید به همین دلیل باشد که این کشور در سال ۲۰۲۵، با بازنگری در قوانین مهاجرتی خود، تصمیم به جبران کمبود نیروی کار با جذب نیروی کار خارجی و متخصص گرفته است. بر اساس اعلام اداره مهاجرت این کشور، دولت آلمان قصد دارد تا سال ۲۰۳۰، بیش از ۵۰۰,۰۰۰ متخصص در حوزههای مربوط به آیتی و کامپیوتر را به کشور خود جذب کند. این در حالی است که آلمان هر ساله برنامه مفصلی برای جذب ۴۰۰,۰۰۰ نیروی کار خارجی را در لایحه جدید مهاجرتی خود مطرح کرده است و این یعنی برنامهنویسان و مشاغلی که به نحوی با کامپیوتر یا فناوری اطلاعات مرتبط هستند، شانس بالاتری نسبت به سایر مشاغل برای ورود به این کشور دارند.
شرایط مهاجرت برنامه نویسان از طریق کار
اگرچه شرایط مهاجرت کاری برنامه نویسان به آلمان، با توجه به زمینه کار، شرایط خانوادگی، تحصیلات و سن، تفاوتهای چشمگیری با یکدیگر دارند، ولی چند شرط کلی را میتوان به عنوان مهمترین شرایط مهاجرت کاری برنامهنویسان به آلمان دانست که به نحوی در همه مسیرهای مهاجرت به این کشور مورد ارزیابی قرار میگیرند. در ادامه، سعی میکنیم به بررسی این شرایط بپردازیم.
شرط زبان
با قاطعیت میتوان گفت که شاید تنها رشته کاری که کمترین میزان وابستگی به زبان آلمانی را برای مهاجرین ایجاد میکند، رشته برنامهنویسی باشد. این یعنی متقاضیان کار در آلمان به عنوان برنامهنویس یا فعال حوزه کامپیوتر، قادر هستند صرفاً با تسلط به زبان انگلیسی، فرآیند مهاجرت کاری خود به این کشور را انجام دهند. اگرچه یادگیری زبان آلمانی همیشه میتواند ابزاری قدرتمند برای افزایش شانس مهاجرت کاری به آلمان برای برنامهنویسان باشد.
شرط مدرک تحصیلی
برای برنامهنویسی، در بسیاری از روش های مهاجرت برنامه نویسان به آلمان، نظیر مهاجرت از طریق جاب آفر یا حتی ویزاهایی نظیر Ausbildung، مدرک دانشگاهی لزوماً یک شرط لازم برای مهاجرت محسوب نمیشود و متقاضیانی که بیش از سه سال سابقه کاری دارند، میتوانند بدون نیاز به مدرک دانشگاهی، مراحل مهاجرت کاری خود را به عنوان یک برنامهنویس به آلمان طی کنند. گفتنی است نیازی به ارائه سوابق بیمه تأمین اجتماعی برای این سوابق شغلی وجود ندارد، ولی ذکر این نکته حائز اهمیت است که داشتن مدرک دانشگاهی در این مسیر، به طور قابلتوجهی میتواند به دریافت اقامت دائم یا اخذ بلوکارت آلمان کمک شایانی کند.
شرط سنی
دولت آلمان و اداره مهاجرت این کشور، هیچ محدوده سنی را به عنوان شرط سنی برای مهاجرت کاری به آلمان برای برنامهنویسی مشخص نکرده است، ولی طبیعی است که انتظار داشته باشیم متقاضیانی که در دهه بیست یا سی زندگی خود برای دریافت جاب آفر یا ویزای کار آلمان اقدام میکنند، از شانس بالاتری برخوردار باشند، چرا که طبیعتاً کارفرمایان آلمان نیز، همانند کارفرمایان سایر کشورهای جهان، ترجیح میدهند نیروی کار جوان را به جای نیروی کاری که در دوران پایانی فعالیت حرفهای خود است، استخدام کنند.
شرط جاب آفر
اگرچه گفتوگوهایی پیرامون راهاندازی مجدد ویزاهای جاب سیکر در آلمان شکل گرفته است و همچنین ویزاهایی نظیر کارت شانس نیز در اختیار علاقهمندان به مهاجرت به آلمان از طریق کار برای برنامهنویسی تنظیم شده، ولی هیچیک از این دو مسیر در حال حاضر برای متقاضیان ایرانی وجود ندارد. بنابراین، شرط لازم برای مهاجرت کاری به آلمان در حال حاضر برای متقاضیان ایرانی، گرفتن یک پیشنهاد شغلی (جاب آفر) از یک کارفرمای آلمانی معتبر تعیین شده است. میزان حقوق دریافتی متقاضیان میتواند تعیینکننده مسیر اقدام برای ویزای کار یا بلوکارت کشور آلمان باشد.
مراحل مهاجرت کاری برنامه نویسان به آلمان
با فرض اینکه در حال حاضر، تنها مسیر ورود به آلمان برای یک برنامهنویس از طریق کار، دریافت جاب آفر از یک کمپانی آلمانی است، سعی میکنیم در این بخش، راهنمای گامبهگام برای مهاجرت کاری به آلمان برای برنامه نویسان ارائه کنیم. گفتنی است این مراحل به صورت کاملاً اختصاصی برای متقاضیان ایرانی تهیه و تنظیم شده است و نکات مهمی که در چند سال گذشته و در طی انجام صدها پرونده مهاجرت کاری به آلمان توسط آریانا پارس بهدست آمده است، نقش کلیدی در تهیه و تنظیم این مراحل ایفا کرده است.
مرحله اول: یادگیری زبان
دلیل اینکه این مرحله در ابتداییترین قدمهای مهاجرت کاری به آلمان قرار دارد، بسیار ساده است، چرا که در صورت داشتن تخصص فراوان در یک حوزه، باز هم احتمالاً کارفرمای آلمانی، علیرغم ارائه همه مدارک تحصیلی یا سوابق کاری، درخواست یک مصاحبه آنلاین یا شاید حتی بیشتر از آن، با دیگر دپارتمانهای یک شرکت نظیر منابع انسانی را از متقاضی دارد. بنابراین، در صورتی که متقاضی تسلط کافی به زبان انگلیسی یا آلمانی نداشته باشد، عملاً فرآیند مهاجرت کاری به آلمان برای وی بینتیجه خواهد ماند. پس، از همان گامهای ابتدایی مهاجرت کاری برنامه نویسان به آلمان، متقاضی باید نسبت به یادگیری زبان، با توجه به شرایط خود، اقدام کند.
مرحله دوم: تهیه و تنظیم رزومه
میتوانیم تصور کنیم که حداقل برای هر شغل در آلمان که برای متقاضیان خارجی آگهی میشود، چند صد متقاضی از سراسر کشورهای جهان اقدام میکنند و در وهله اول، متقاضیان امکان پرزنت کردن یا ارائه کامل تواناییهای خود را در یک مصاحبه یا گفتوگوی مفصل ندارند و صرفاً یک رزومه یکیدو صفحهای، وظیفه نمایان کردن تواناییهای متقاضی را برای کارفرما به عهده دارد. بنابراین، فکر میکنیم تا اینجا اهمیت تهیه و تنظیم یک رزومه حرفهای برای مهاجرت کاری برنامهنویسان را درک کرده باشید.
حالا، هر چقدر رزومه پربارتر باشد، شانس دیده شدن آن توسط کارفرما بیشتر خواهد بود. اگرچه باید به این نکته توجه داشته باشید که روی یک حوزه خاص به عنوان حوزه تخصص خود متمرکز شوید. به طور مثال، اگر یک بکاند کار حرفهای هستید و به زبان پایتون تسلط دارید، دلیل دیگری برای نوشتن سایر تواناییهای خود در رزومه که ارتباط مستقیمی با برنامهنویسی پایتون ندارد، وجود نخواهد داشت. از طرفی، سعی کنید در تهیه و تنظیم رزومه، از CV یا رزومههای استاندارد اروپایی که در وبسایتهایی نظیر Europass یا سایتهای کاریابی معتبر مثل سایت آریانا پارس وجود دارد، استفاده کنید.
مرحله سوم: جستجوی کار
معمولاً در این مرحله، متقاضیان ایرانی از دو روش برای پیدا کردن شغل مورد نظر خود استفاده میکنند. برخی از متقاضیان تصمیم میگیرند با کمک یک کاریابی بینالمللی نظیر مجموعه آریانا پارس که فعالیت اعزام نیروی کار به آلمان را انجام میدهد، کار مورد نظر خود در آلمان را پیدا کنند، ولی برخی دیگر تصمیم میگیرند شخصاً برای جستجوی کار در حوزه برنامهنویسی در آلمان اقدام کنند. بدون تعارف، باید بگوییم که شانس پیدا کردن کار توسط شخص متقاضی، در صورتی که مهارتهای مکاتبه و همچنین تکنیکهای کاریابی را بداند، به مراتب بیشتر از زمانی است که شخص دیگری برای کاریابی به جای متقاضی اقدام میکند. امروزه، با استفاده از ابزارهایی نظیر لینکدین یا سایتهای کاریابی دیگر مثل Indeed، Monster و Glassdoor، شانس پیدا کردن فرصتهای شغلی در آلمان برای برنامهنویسان تا حد چشمگیری افزایش یافته است.
مرحله چهارم: تأیید مدارک
در این مرحله، برخی از متقاضیان ملزم هستند تا مدارک تحصیلی خود را که احتمالاً توسط کارفرما یا سفارت کشور آلمان از ایشان تقاضا میشود، برای تأییدیه به ZAB (مرکز تأیید مدارک خارجی آلمان) ارسال کنند. گفتنی است، در برخی پروندههای مهاجرت کاری برنامه نویسان به آلمان، نیازی به تأیید مدارک تحصیلی وجود ندارد.
مرحله پنجم: درخواست ویزا
با توجه به اینکه در زمان اقدام شما، سفارت آلمان با چه کارگزاری در ایران همکاری میکند، روند دریافت وقت سفارت، تأیید مدارک و حضور در روز مصاحبه تعیین میشود. به طور مثال، در چند سال گذشته، سفارت کشور آلمان با سایتهای Teleperformance و VFS Global همکاری داشته است و شرایط اقدام برای دریافت ویزای مراحل متفاوتی در این دو کارگزاری داشتند. بنابراین، در زمان دریافت جاب آفر، باید با مراجعه به سایت سفارت کشور آلمان، مراحل دقیق درخواست ویزای کاری آلمان را به صورت بهروزرسانیشده استعلام کنید.